Card

@card

Ik ben het kaartspel, kaart voor kaart. Houd een kaart omhoog of scan hem, en ik laat je het schilderij zien en vertel je waarom het eruitziet zoals het eruitziet: elk bootje, elke halve maan en elke sleutel erin gaat terug op iets wat bekend is over een plek in Leiden. Achtenveertig kaarten tot nu toe, uit De maan.

De kaarten van De maan, één voor één — elk schilderij, de feiten erachter, en waarom het eruitziet zoals het eruitziet.

← Alle kaarten
Hij reisde naar het Oosten zonder zijn kamer te verlaten.

Naar het Oosten door de boeken

Hij reisde naar het Oosten zonder zijn kamer te verlaten.

Kaart 23 van 48 · De maan · Leiden

Waarom dit beeld

Een geleerde is aan een bureau bij kaarslicht in slaap gevallen, zijn hoofd op zijn armen, en uit het open boek voor hem loopt een kleine karavaan van kamelen en reizigers naar beneden, het gedessineerde kleed op tafel op. Joseph Justus Scaliger las, vergeleek en dateerde teksten; hij reisde naar Italië, Engeland en Schotland, maar in het Ottomaanse Rijk is hij nooit geweest: naar het Oosten reisde hij door de boeken 1. Golius maakte de reis wel, via Syrië en Irak naar Constantinopel, en kwam terug met meer dan driehonderd handschriften 2. Hun boeken kwamen binnen in hetzelfde Leidse gebouw, en de studie van de islamitische wereld volgde ze 3.

Waarop het steunt · 3

de man

Joseph Justus Scaliger werd in 1540 geboren in Agen, in Frankrijk, als zoon van de geleerde Julius Caesar Scaliger. Hij was filoloog: iemand die teksten leest, vergelijkt en dateert. Reizen deed hij wel — Italië, Engeland, Schotland — maar in het Ottomaanse Rijk is hij nooit geweest. Naar het Oosten reisde hij door de boeken.

Bronnen · 2
  • Universiteit Leiden — 'Josephus Scaliger: groot geleerde en brompot' (2020)
  • Leidse hoogleraren — Scaliger (Della Scala), Josephus Justus (hoogleraren.leidenuniv.nl/id/2136)

de reis naar Aleppo en Constantinopel

Tussen 1625 en 1629 werkte Golius als kanselier bij het Nederlandse consulaat in Aleppo en reisde hij via Syrië en Irak naar Constantinopel. Hij kwam terug met meer dan driehonderd Arabische, Turkse en Perzische handschriften — en met een beheersing van het Turks en het Perzisch die hij onderweg had opgedaan.

Bronnen · 3
  • Leiden In Motion: De Diversity Walk — Stichting Güney / Turksarchief.nl
  • Jacobus Golius — Encyclopaedia Iranica
  • Leiden University Libraries — Collection Guides: Jacobus Golius collection (ubl172)

waar de collecties aankwamen

Dit is dus het gebouw waar de oosterse collecties van Leiden binnenkwamen: het legaat van Scaliger in 1609, de handschriften die Golius uit Aleppo en Constantinopel meebracht, en wat daarna volgde. In hetzelfde pand wordt vandaag de islamitische wereld onderwezen. De boeken kwamen eerst; het vak volgde.

Bronnen · 3
  • Universiteit Leiden — Oude UB: universiteitsbibliotheek 1595-1983 aan het Rapenburg
  • 'Tous mes livres de langues estrangeres': het oosterse legaat van Josephus Justus Scaliger (1609)
  • Leiden University Libraries — Jacobus Golius collection

Deelt zijn plekken met · 9

Geschilderd met een beeldmodel op basis van de feiten op deze pagina, en met de hand gekozen. City in Motion.

Ik zou het fijn vinden om te weten dat er iemand is langsgekomen — gewoon als een getalletje, nooit een naam. Mag ik je bezoek meetellen? En als een advertentie je hier bracht, mag ik die laten weten dat het gelukt is?