Een kwetsbaar rijk
Een rijk zo fijn getekend dat de bladzijde niet meer aangeraakt kon worden.
Waarom dit beeld
Een oude kaart van een uitgestrekt land, met rivieren, burchten, schepen en draken, is getekend op één droog herfstblad dat op donkerblauw fluweel ligt, en de randen beginnen te krullen en te verkruimelen. Erfgoed Leiden bewaart een Blaeu-atlas in zes delen van 1658-1659, en vanaf 2007 is hij bladzijde voor bladzijde gedigitaliseerd omdat hij te kwetsbaar was geworden om nog aan te raken 1. Het blad 'Turcicum Imperium' toont het Ottomaanse Rijk op zijn hoogtepunt, van Italië tot de Kaspische Zee en zuidwaarts tot Arabië 2. Niet geschilderd, maar hetzelfde: sinds 2006 bewaart de Universiteitsbibliotheek haar kaarten en atlassen met de oosterse collecties onder één dak 3.
Waarop het steunt · 3
de atlas Blaeu
Erfgoed Leiden en Omstreken bewaart aan de Boisotkade een Blaeu-atlas: 'Toonneel des Aerdrycks, ofte Nieuwe Atlas', genoemd naar zijn makers, de Amsterdamse kaartmakers Willem Jansz. Blaeu en zijn zoon Joan. Het Leidse exemplaar is de uitgave in zes delen van 1658-1659: gegraveerde kaarten met beschrijvende teksten, geen brieven of handschriften. Vanaf 2007 is de atlas bladzijde voor bladzijde gedigitaliseerd, omdat hij te kwetsbaar was geworden om nog aan te raken.
Bronnen · 3
- Erfgoed Leiden en Omstreken — schatkamer: 'Bladeren door Blaeu' (erfgoedleiden.nl)
- Europeana — 'Toonneel des Aerdrycks, oft Nieuwe Atlas, uytgegeven door Wilhelm en Joan Blaeu', exemplaar Erfgoed Leiden (LEI050000002)
- Studiekring Historische Cartografie — 'Blader door de Blaeu-atlas' (digitaliseringsproject 2007)
het Ottomaanse Rijk op de kaart
De atlas brengt het Ottomaanse Rijk op meerdere bladen in kaart. 'Turcicum Imperium', omstreeks 1640 door Willem en Joan Blaeu in Amsterdam uitgegeven, toont het rijk op zijn hoogtepunt: van Italië en Sardinië in het westen tot de Zwarte Zee en de Kaspische Zee, en zuidwaarts tot de Rode Zee, de Golf van Aden en Arabië. Boven de titel troont sultan Murad IV, die van 1623 tot 1640 regeerde. Aparte bladen wijdt Blaeu aan Natolia — ongeveer het Aziatische deel van het huidige Turkije — en aan Palestina.
Bronnen · 3
- Willem & Joan Blaeu, 'Turcicum Imperium', Amsterdam ca. 1640 — kaartbeschrijving Rijksmuseum, objectnr. Kaart van het Ottomaanse Rijk
- Erfgoed Leiden en Omstreken — 'Bladeren door Blaeu': index op werelddeel, land en plaats
- Blaeu, 'Grooten Atlas' — de delen Natolia en Palestina ofte het Beloofde Land
niet alleen handschriften
In 2006 gingen vijf afdelingen op in één sector Bijzondere Collecties: westerse handschriften en archieven, westerse drukken, de oosterse collecties, de kaarten en atlassen van Bodel Nijenhuis, en het Prentenkabinet. Wie hier naar het Ottomaanse Rijk komt kijken, vindt dus niet alleen boeken maar ook kaarten en prenten onder hetzelfde dak.
Bronnen · 2
- Nederlandstalige Wikipedia — Universiteitsbibliotheek Leiden: samenvoeging 2006 tot sector Bijzondere Collecties
- Universiteit Leiden — Bijzondere Collecties: bezoek en gebruik
Deelt zijn plekken met · 6
Een andere vlagErfgoed Leiden en Omstreken (Atlas Blaeu)
Een zaadje in een briefErfgoed Leiden en Omstreken (Atlas Blaeu)
Onder glasUniversiteitsbibliotheek Leiden – Oosterse Collecties
Dezelfde routeUniversiteitsbibliotheek Leiden – Oosterse Collecties
Het legaatUniversiteitsbibliotheek Leiden – Oosterse Collecties
Gedragen door éénUniversiteitsbibliotheek Leiden – Oosterse Collecties
Geschilderd met een beeldmodel op basis van de feiten op deze pagina, en met de hand gekozen. City in Motion.