Een stem in de lucht
Openlijk gehoord gebed, in een taal die de straat niet sprak.
Waarom dit beeld
Uit één dak in een drukke rij Hollandse gevels stijgen witte en roomkleurige vogels op in een diep kobaltblauwe avondlucht, eerst een dunne lijn, dan een brede zwerm. In 1985, bij de opening van de eerste Turkse moskee van Leiden aan de Hooigracht, klonk de azan openlijk, volgens de Leidse Turkse gemeenschap voor het eerst in Nederland en West-Europa 1. Niet geschilderd, maar hetzelfde openlijke gebed in een andere taal: in de Waalse Kerk worden nog altijd Franstalige diensten gehouden, met het orgel uit 1746, vierhonderdvijftig jaar nadat de eerste vluchtelingen hier gingen kerken 2.
Waarop het steunt · 2
de azan
Bij die opening in 1985 klonk aan de Hooigracht de azan openlijk — volgens de overlevering van de Leidse Turkse gemeenschap voor het eerst in Nederland en West-Europa. Dat Leiden vroeg was, staat vast: godsdienstwetenschapper Pooyan Tamimi Arab noemt Leiden bij de eerste Nederlandse steden waar de gebedsoproep hoorbaar was.
Bronnen · 2
- Leiden In Motion: De Diversity Walk — Stichting Güney / Turksarchief.nl (basis bevestigd door een historicus)
- Pooyan Tamimi Arab, geciteerd in NOS — 'Amsterdamse moskee begint met versterkte gebedsoproep, maar is zeker niet de eerste' (2019)
nog altijd Frans
In de achttiende eeuw liep de Waalse gemeente zo terug dat de kapel niet meer werd gebruikt. Maar toen begin negentiende eeuw de Vrouwekerk werd afgebroken, kwam de kapel opnieuw in gebruik als Waalse kerk, en dat is zij nog. Er worden nog altijd Franstalige diensten gehouden, begeleid door het orgel uit 1746 — vierhonderdvijftig jaar nadat de eerste vluchtelingen hier gingen kerken.
Bronnen · 1
- Nederlandstalige Wikipedia — Waalse kerk (Leiden): achteruitgang in de achttiende eeuw, hergebruik na sloop van de Vrouwekerk, Franstalige diensten en orgel uit 1746
Deelt zijn plekken met · 6
Het verhuizende gebedEerste Turkse Moskee – ISN Mimar Sinan Moskee
Eerst de keukenEerste Turkse Moskee – ISN Mimar Sinan Moskee
Een draad van verWaalse Kerk
De opnieuw gevulde stadWaalse Kerk
Blijven wie je bentWaalse Kerk
Hoger gelegenWaalse Kerk
Geschilderd met een beeldmodel op basis van de feiten op deze pagina, en met de hand gekozen. City in Motion.